Prof dr Branko Radulović - Rezolucija o novoj održivoj ekonomskoj politici u Crnoj Gori

Prof dr Branko Radulović

Svjesni da je epidemija korona virusom COVID 19 ubrzano razotkrila teško stanje u Crnoj Gori, ukazala na brojne limite i dubioze, dovela u pitanje biološku i materijalnu supstancu. 

Svjesni da je zdravstveni sistem na globalnom nivou pokazao brojne slabosti, da su one proizvele pandemiju, da se veoma malo zna o ovom patogenu, da je izostala prevencija, da će epidemiološko stanje biti složenije i zdravstvene posledice brojnije, da će za adekvatnu reakciju biti potrebno sinhronizovano djelovanje, dugo vrijeme, temeljna istraživanja i velika sredstva.
 
Svjesni da su dosadašnje epidemiološko stanje i zdravstvene posledice u Crnoj Gori relativno zadovoljavajuće zahvaljujući prvenstveno odgovornosti zdravstvenih radnika, zatim solidarnosti građana, institucija i pojedinih dobrotvora, te poštovanju epidemioloških mjera, međutim, zbog odsustva masovnog testiranja, ciljane i blagovremene aktivnosti i brojnih nepoznanica, virus je prisutan, te postoji latentna opasnost koja može dovesti do brzog i eksponencionalnog rasta zaraženih, pa je neophodno prioritetno unaprijediti zdravstveni sistem da bi u potpunosti odgovorio potrebama pune zdravstvene zaštite i brojnim izazovima koji nas očekuju.
Svjesni da se kao posledica crnogorskog kriminalnog neoliberalizma već nalazimo u zoni duboke recesije, da nema potencijala održivosti ni minimalnih rezervi, da nam predstoji bankrotstvo javnih finansija, zatvaranje brojnih privrednih subjekata, ubrzan rast broja nezaposlenih, gladnih i beskućnika, opasnost od gubitaka cijelih sektora, privrednih subjekata i čak teritorije zbog loših ugovornih klauzula, da je neophodno novo zaduženje do kraja ove godine u znatno većem iznosu od najavljenih 500 miliona eura kako bi se servisirale planirane budžetske potrebe.
Konstatujući da se nastavlja sa neoliberalnim i kriminogenim radnjama, što potvrđuju dalja protivzakonita, besomučna eksploatacija i kriminogeni izvoz crvenih boksita, davanje na dugogodišnji zakup aerodroma, nastavak investicija koje ne zadovoljavaju tehničko-finansijsko-razvojne pozitivne efekte ili koje nijesu prioritet.
 
Konstatujući sa dubokom zarbinutošću da nam je socio-ekonomska zbilja poražavajuća - ogromni spoljnotrgovinski deficit, dominantan izvoz rude, primitivna proizvodnja, samo 5% stanovnišva radi u realnom sektoru, ogroman broj stanovnika gladuje ili se prehranjuje uz pomoć bližnjih iz inostranstva, radom na „sivo“ ili kreditnim zaduženjem, velika i rastuća nezaposlenost, posebno mladih, egzodus biološki i intelektualno najsposobnijih, dio su sumorne stvarnosti i još neizvjesnije budućnosti.
Konstatujući da dosadašnje socio-ekonomske mjere Vlade Crne Gore nijesu sveobuhvatne i potpune, da su selektivne, neblagovremene i netransparentne.
 
Konstatujući da čak i u ovim istorijski izazovnim vremenima režim pokazuje ogoljenu diktaturu, odbija svaku inicijativu za dogovor, odlaganje izbora i formiranje „Vlade nacionalnog spasa“, da nije okupio ni stručnu, ni političku, ni društvenu elitu, da sve i dalje ostaje na retorici i dekoru podobnih, da sprovodi protivustavne, protivzakonite i diskriminitorske radnje zloupotrebljavajući epidemiju, da se odluke donose isključivo u vrhu paritokratskog ustrojstva, i tajno se sprovodi izborna kampanja.
Svjesni da je osnovni cilj režima očuvanje autokratskog i kleptokratskog sistema, brojnih privilegija i ogromnog nelegalno prisvojenog kapitala i resursa.
 
Konstatujući da brojni crnogorski profesori ekonomije, koji su bili promoteri ovakve retrogradne idelogije, učestvovali u kriminalnim radnjama ili za rad privilegija bili dekor režima, danas nastavljaju u novom ruhu i sa novim vokabularom.
 
Svjesni otuđenosti globalnog poretka i odsustva istinske empatije, te neophodnosti preispitivanja ukupnih odnosa i interesa.
Svjesni moguće još veće eskalacije krize unutar Evropske unije i neophodnosti sistemskog redefinisanja njenog funkcionisanja u cilju opstanka, kao i njene dosadašnje simbolične podrške zemljama Zapadnog Balkana i Crnoj Gori.
 
Konstatujući kao pozitivan iskorak najavu čelnika Evropske unije, njenih finansijskih institucija i članica za novom aktivnijom finansijskom i logističkom politikom prema zemljama Zapadnog Balkana i da će to činiti adekvatno reformskim promjenama svake od zemalja.
Konstatujući da će vodeće globalne finansijske institucije objektivnije sagledavati posledice krize, donositi fleksibilnije kriterijume i davati aktivniju podršku.
 
Svjesni da je ovakvo stanje, faktički pitanje „biti ili ne biti“ Crne Gore.
Odlučni da se uspostavi demokratski sistem, profesionalne institucije, preispita prošlost, sprovedu sveobuhvatne, potpune i brze mjere i nova ekonomska politika, koja će preduprijediti opšte bankrotstvo i produkovati novi društveni poredak, solidarno i socijalno društvo, održiv i dinamičan razvoj Crne Gore.
 
Rezoluciju o novoj održivoj ekonomskoj politici u Crnoj Gori u uslovima kontinuiranih epidemijskih opasnosti i globalnih kretanja,
 
Skupština Crne Gore potencira da je prioritetno pitanje i pretpostavka ekonomskom i ukupnom razvoju uspostavljanje Crne Gore kao slobodnog i demokratskog društva, te je u tom cilju neophodno:
1) uspostaviti nezavistan, profesionalan i efikasan rad pravosudnih organa i drugih institucija sistema;
 
2) izvršiti reviziju i preispitati tridesetogodišnju prošlost;
 
Skupština Crne Gore ističe da je uspostavljanje održivog zdravstvenog sistema pitanje ne samo zaštite zdravlja građana, već i ekonomskog prosperiteta, te je u tom cilju neophodno:
1) depolitizovati zdravstveni sistem i na rukovodećim pozicijama izabrati stručne i profesionalne kadrove;
 
2) izvršiti potpunu reorganizaciju primarnog, sekundarnog i tercijalnog zdravstvenog sistema;
 
3) adekvatno finansijski podržati reorganizovani zdravstveni sistem koji će biti u funkciji pune zdravstvene zaštite svih građana i spreman da odgovori na sve veće izazove;
 
4) značajno unaprijediti statusni i materijalni položaj zdravstvenih radnika i finansijski podržati njihovo profesionalno i naučno usavršavanje;
 
5) pozvati da se vrate u Crnu Goru svi zdravstveni radnici koji su otišli zbog diskriminacije i nemanja adekvatnih uslova za egzistenciju, stručno i naučno usavršavanje.
 
Skupština Crne Gore u cilju spašavanja biološke supstance društva, ugroženih privrednih aktivnosti i sprovođenja nove održive ekonomske politike, insistira na sprovođenju tri grupe mjera:
 
 
I. URGENTNE MJERE:
 
1) finansijska podrška svim punoljetnim građanima u visini minimalne zarade i maloljetnim građanima u visini polovine minimalne zarade (jednokratno);
 
2) podrška u neophodnim proizvodima svakom domaćinstvu (jednokratno);
 
3) podrška svakom građaninu u preventivnoj zaštitnoj opremi od zarazne bolesti
COVID 19 (maske, rukavice i sredstva za dezinfekciju);
 
4) podrška u proizvodnji hrane svakom domaćinstvu koje ima mogućnost da proizvodi hranu.
 
II. PRIMARNE MJERE:
 
1) ažurirati registre socijalno ugroženih građana na osnovu stvarnih zdravstvenih i socijalnih potreba (minimalna potrošačka korpa, režijske potrebe, druge potrebe);
 
2) besplatna zaštitna zdravstvena oprema od zarazne bolesti COVID 19 (maske, rukavice i sredstva za dezinfekciju) svakom socijalno ugroženom građaninu;
 
3) novčana pomoć svim socijalno ugroženim punoljetnjim građanima do ukupnog iznosa od 200 eura mjesečno;
 
4) novčana pomoć svim maljoletnim licima u socijalno ugroženim porodicama do ukupnog iznosa od 100 eura mjesečno;
 
5) subvencioniranje računa za električnu energiju i komunalne usluge za sve socijalno ugrožene porodice;
 
6) novčana pomoć penzionerima do ukupnog iznosa penzije od 250 eura mjesečno;
 
7) podjela vaučera od 50 eura za kupovinu ljekova za hronične i akutne bolesnike, koji su u stanju socijalne potrebe i penzionere sa penzijom do 250 eura;
 
8) zabraniti svako neosnovano povećavanje cijena roba i usluga, posebno onih iz „minimalne potrošačke korpe“ i zdravstvene zaštite;
 
9) intenzivirati pregovore sa kreditorima, kako bi reprogramom i mogućim otpisom javnog duga u neizvjesnim makroekonomskim prilikama, na osnovu novih pravila EK u bankarstvu i kriterijuma EU, MMF i SB o fleksibilnijem pristupu i mogućem otpisu duga, mogli njime upravljali na što održiviji i jeftiniji način;
 
10) intenzivirati pregovore sa međunarodnim finansijskim institucijama o mogućnostima novog zaduživanja na osnovu novih pravila i kriterijuma na finansijskom tržištu;
 
11) dogovoriti se sa drugim zemljama Zapadnog Balkana o zajedničkoj platformi za efikasnu i izdašnu finansijsku pomoć EU i njenih institucija i organa;
 
12) sačiniti analizu svih raspoloživih državnih i lokalnih finansijskih rezervi, bilo da su u pitanju institucije ili akcionarska društva;
 
13) obezbijediti nove i obimnije kreditne linije za ugrožene sektore, te sprovesti efikasan i transparentan rad IRF;
 
14) redukovati zarade u javnom sektoru, ambasadama, regulatornim agencijama, institucijama, CBCG, IRF, javnim ustanovama i akcionarskim društvima u kojima je većinski vlasnik i osnivač država ili lokalna samouprava, tako da neto zarada i druga primanja maksimalno iznose 1500 eura mjesečno;
 
15) uvrstiti doktore medicine u A i B platni razred zarada u javnom sektoru;
 
16) redukovati sve budžetske troškove koji nijesu u funkciji zdravstvene, socijalne, ekonomske i druge zaštite i održivog razvoja;
 
17) ukinuti ili svesti na minimum nadoknade, nagrade, rashode za materijal, rashode za usluge, službena putovanja, reprezentaciju, rentu na zakupe i ostale izdatke koji su za 2020. godinu planirani u iznosu od 462 miliona eura;
 
18) ukinuti subvencije za obnovljive izvore električne energije i pružanje usluga koji su za 2020. godinu planirani u iznosu od 42 miliona eura;
 
19) izvršiti redukciju kapitalnih izdataka, zavisno od stepena završenosti i direktnih pozitivnih efekata, koji su za 2020. godinu planirani u iznosu od 255 miliona eura;
 
20) svesti na minimum upotrebu službenih vozila;
 
21) obustaviti raspodjelu stanova i kredita iz državnog budžeta, budžeta lokalnih samouprava, institucija i akcionarskih društava u kojima je osnivač ili većinski vlasnik država ili lokalna samouprava;
 
22) izvršiti obeštećenje do tržišne vrijednosti za dobijene stanove i kredite po povoljnim uslovima po odlukama državnih i lokalnih ograna, institucija i akcionarskih društava u kojima je osnivač ili većinski vlasnik država ili lokalna samouprava;
 
23) definisati najpovoljnije uslove za novi moratorijum ili reprogram kreditnih obaveza, na osnovu dogovora CBCG i komercijalnih banaka, koji će uzeti u obzir otplatni potencijal svakog klijenta prouzrokovan epidemijom, stvarnim troškovima a u skladu sa novom zakonskom regulativom EK o fleksibilnijim bankarskim propisima kreditiranja građana i privrede;
 
24) izdavati polise osiguranja-garancije, kao kolateral od strane Vlade i CBCG, kroz garantne šeme, kako bi se podjelio rizik i podstakle kreditne aktivnosti komercijalnih banaka, te i na taj način povećao protok gotovog novca;
 
25) podstaći komercijalne banke na veće kreditne aktivnosti u realnom sektoru, turizmu i uslugama, koristeći državne garancije i nove bankarske propise EK;
 
26) mjere za zatvorene i ugrožene djelatnosti: subvencije zarada zaposlenim koji su na plaćenom odsustvu u iznosu od 250 eura mjesečno, oslobađanje poslodavaca dažbina na zaradu za period od tri mjeseca, odlaganje naplate carina, preostalih poreskih potraživanja za period od tri do šest mjeseci, sa mogućnošću produženja zavisno od ukupnih okolnosti, smanjila cijena zakupa nepokretnosti u državnom vlasništvu za 50%, moratorijum i reprogram kreditnih obaveza zavisno od otplatnog potencijala klijenta, dodjela polise osiguranja-garancija za nove kredite po preciznim pravilima za povećanje likvidnosti, obrtnih sredstava i novih investicija;
 
27) mjere za poljoprivredne djelatnosti i ribarstvo: dogovor sa trgovačkim sektorom o plasmanu domaćih poljoprivrednih proizvoda, selekcija uvoza hrane na osnovu potreba i mogućnosti domaće proizvodnje, otkup domaćih viškova i plasman javnim ustanovama, utvrđivanje stvarnog iznosa Agrobudžeta, njegovo punjenje i raspodjelu, povećanje visine premija koje će omogućiti rentabilno poslovanje, avansna isplata premija, novčana pomoć staračkim domaćinstvima u iznosu od 200 eura mjesečno, plaćanje doprinosa osiguranicima do 1. janura 2021. godine, jednokratna pomoć registrovanim ribarima u iznosu od 1500 eura, dodjela polise osiguranja-garancija za nove kredite poljoprivrednim proizvođačima i prerađivačima i ribarima sa grejs periodom od jedne do dvije godine, rokom otplate od jedne do pet godina i iznosom koji će omogućiti pozitivno poslovanje, nove investicije i osnivanje porodičnih gazdinstava;
 
28) mjere za sektor turizma: subvencije zarada zaposlenima u iznosu od 250 eura mjesečno i oslobađanje poslodavaca dažbina na tu zaradu za period od tri mjeseca, odlaganje naplate carina, preostalih poreskih potraživanja za period od tri do šest mjeseci, sa mogućnošću produženja zavisno od ukupnih okolnosti, smanjiti cijene zakupa plaža i nepokretnosti u državnom vlasništvu i komunalija za 50%, moratorijum i reprogram kreditnih obaveza zavisno od otplatnog potencijala klijenta, dodjela polise osiguranja-garancija za nove kredite, zabran uvoza radne snage, sačiniti brošuru „Crna Gora - epidemiološki bezbjedna turistička destinacija“ i promovisati je on-line, sačiniti precizna epidemiološka pravila kontrolisanog turizma u svim segmentima i fazama, primijeniti propise EU - „Covid-19 pasoš“ i „Od kuće do destinacije“, subvencionisati dio troškova avio-prevoza turista, izdavati vaučere za nerealizovane ugovore u paket-aranžmanima, primijeniti „digital check-in“ postupak, sačiniti bilateralne protokole turističkih putovanja, bezbjednog prekograničnog turističkog prometa i turističke koridore sa susjedima, sačiniti mjere dolaska stranih državljana koji imaju nekretnine u Crnoj Gori, podijeliti „Turističke vaučere – 200 eura“ za zainteresovane građana u stanju socijalne potrebe i penzionerima, suzbiti sivu zonu na minimum, pojačati inspekcijske službe, sačuvati i ojačati reprodukcioni lanac, unaprijediti rad strukovnih udruženja, obučiti turističke preduzetnike;
 
29) mjere za novo zapošljevanje: subvencije za poslodavce koji nijesu smanjili broj zaposlenih i koji su angažovali nove od početka epidemije – puni iznos poreza i doprinosa na zaradu od 250 eura za period od 12 mjeseci, sa obavezom zaposlenja na neodređeno vrijeme;
 
30) mjere za pokretanje novog biznisa: subvencije poreza i doprinosa na zaradu zaposlenih od 250 eura za period od 12 mjeseci, naplata carina i PDV po realizovanom i naplaćenom poslu na kraju tekućeg mjeseca, nulta stopa poreza na dobit pravnih lica za period od 12 mjeseci, pomoć u iznosu od 5.000 eura za svako radno mjesto na neodređeno vrijeme, korišćenje povoljnih kreditnih linija IRF-a i komercijalnih banaka, dodjela polise osiguranja-garancija za investicije i obrtna sredstva;
 
31) sačiniti, realizovati i kontrolisati plan dinamičnog i sigurnog pokretanja privrednih i ekonomskih aktivnosti pri čemu je neophodno uvesti nove metode brze i ciljane masovne epidemiološke kontrole i zaštite;
 
32) izvršiti rebalans državnog i lokalnih budžeta i usvojiti zakonsku regulativu za sprovođenje navedenih mjera.
 
 
III. STRUKTURNE MJERE:
 
1) osnovati „Institut za razvoj Crne Gore“, koji će okupiti naučni i stručni potencijal i koji će, koristeći najveća dostignuća i uvažavajući trendove i mišljenja javnosti, nuditi optimalna rešenja i pravce razvoja;
 
2) osnovati „Razvojnu banku Crne Gore“, transformacijom IRF-a, koja će predstavljati centralnu finansijsku instituciju za obnovu i razvoj Crne Gore, tako što će finansirati razvoj privrede, izgradnju infrastrukture, podsticati izvoz, podržati razvoj malih i srednjih preduzeća, zaštitu okoline, izdavati garancije za kreditiranje, zajednička ulaganja, podržavati inovacije i nove pravce razvoja u cilju jačanja konkurencije i otvaranja novih radnih mjesta, sve to na najjeftiniji način i pod punom transparentnošću i kontrolom;
 
3) osnovati „Agrobanku Crne Gore“, koja će na efikasan i transparentan način koristiti sredstva EU, njenih finansijskih institucija, namjenskih fondova i kreditnih linija, zajedno sa podrškom iz budžetskih sredstva i podrškom komercijalnih banaka, sve u cilju razvoja poljoprivrede;
 
4) osnovati „Državni poslovni sistem“AD, kao jednočlano akcionarsko društvo u državnom vlasništvu, koje će u skladu sa novim trendovima vodećih zemalja EU biti vlasnik određenih strateških industrija i infrastrukture;
 
5) uvođenje domaće valute – Perper;
 
6) izvršiti reprogram javnog duga kako bi se produžio grejs period, smanjile kamate, izvršio otpis dijela duga, redefinisale rigidne klauzule, izvršio hedžing kineskog kredita u cilju povećanja otplatnog potencijala, likvidnosti i neophodnog novog zaduženja;
 
7) osnovati „Fond za Crnu Goru“ sa finansijskim potencijalom većim od 2 milijarde eura, koristeći sudskim postupkom konfiskovana sredstva pojedinaca proistekla iz kriminalnih radnji u prethodnih 30 godina, bespovratna sredstva od EU, međunarodnih finansijskih institucija i donatora i sredstva dobijena najpovoljnijem zaduživanju na finansijskom tržištu;
 
8) unaprijediti tržište novca na osnovu novih pravila EU, MMF-a i SB o regulativi, fleksibilnijim kriterijumima i zajedničkim ulaganjima, te sačiniti platformu zajedničkog i usaglašenog djelovanja CBCG, „Razvojne banke Crne Gore“, „Agrobanke Crne Gore“, komercijalnih banaka i „Fonda za Crnu Goru“;
 
9) reformisati i oživjeti zamrlo tržište kapitala stimulativnim mjerama da bi osiguravajuća društva, penzioni i investicioni fondovi i druge institucije u što većoj mjeri učestvovali u investicijama i razvoju;
 
10) sprovesti punu reindustrijalizaciju u skladu sa novom politikom EU, na način što će se zaustaviti sadašnja protivzakonita i kriminogena ekploatacija i izvoz crvenih boksita, rude i drveta, izvršiti restrukturiranje i modernizacija privrednih subjekata u okviru „Državnog poslovnog sistema“AD, za koje je sudskim postupkom utvrđena protivzakonita privatizacija i prisvajanje, sačiniti strategije dugoročnog održivog razvoja i konkurentnosti privrednih grana i realizovati ih u cilju stvaranja brojnih malih i srednjih preduzeća kao i novih radnih mjesta;
 
11) uspostaviti održiv i moderan saobraćajni sistem u skladu sa novom politikom EU o saobraćaju, koristeći značajna finansijska sredstva koja EU opredjeljuje ovom sektoru i zemljama Zapadnog Balkana, formirati konzorcijum niskogradnje kako bi investicije imale moltiplikacione efekte, inovirati započete i najavljene projekte putne infrastrukture, čime bi se dionica autoputa Smokovac-Mataševo završila i povezala sa brzom saobraćajnicom sa Kolašinom i postojećom zaobilaznicom oko Podgorice, intezivirala izgradnja brze saobraćajnice na primorju, modernizovala Luka Bar i željeznička saobraćajnica Bar-Beograd u skladu sa razvojem željezničke infrastrukture EU, zaustavilo davanje u zakup aerodroma i preispitalo restrukturiranje Montenegroerlajnsa, napravio dogovor sa susjedim zemljama o zajedničkim i sinhronizovanim investicijama, intezivirala sanacija i izgradnja putne infrastrukture kako bi dostupnost do turističkih destinacija i ruralnih područja bila zadovoljavajuća;
 
12) intenzivirati poljoprivrednu proizvodnju, ribarstvo i prehrambenu industriju da bi postigli samodovoljnost u hrani i iskoristili sve komperativne prednosti i podstakli izvoz, anulirali ogromne spoljnotrgovinske deficite sa brojnim dugoročnim mjerama, mijenjajući temeljno politiku prema ovom sektoru, vraćajući se potvrđenim tradicionalnim rešenjima koja su produkovala raznovrsnost poljoprivrednih proizvoda u crnogorskim uslovima, prije svega vraćanjem života i razvojem sela, stvaranjem svih potrebnih uslova, dominantno osnivanje porodičnih gazdinstava, povećanje obradivih u odnosu na zarasle i zapuštene površine, povećanje tehnološkog nivoa proizvodnje, razvijanjem reproduktivnog lanca, pune umjesto simbolične i selektivne pomoći, kao i osnivanje komore za ruralni razvoj, agrobanke, zadruga, otkupnih centara, berze proizvoda i mnogim drugim mjerama;
 
13) intenzivirati razvoj energetike u skladu sa novom „Zelenom politikom EU“, izgradnjom HE „Komarnica“, HE „Piva“ i HE „Kruševo“, punom ekološkom revitalizacijom TE „Pljevlja I“, valorizacijom potencijala vjetra, sunca i biomase, ukidanjem subvencija za obnovljive izvore energije, povećanjem energetske efikasnosti, dogovorom sa susjedima o valorizaciji zajedničkih vodotoka, pri čemu energetski sektor mora biti u dominantnom vlasništvu države;
 
14) razvijati turizam na održiv način, zaustavljanjem i mogućim saniranjem preurbanizovanih i betoniranih turističkih destinacija, izgradnjom neophodne turističke infrastrukture, stvaranjem održivog reprodukcionog lanca kako bi dobili domaći brend i valorizovali poljoprivredne, istorijske, kulturne, vjerske, zdravstvene i prirodne potencijale;
 
15) pokrenuti veliki investicioni ciklus umrežavanjem naučnih, kadrovskih, finansijskih, privrednih i prirodnih potencijala uz podršku EU i međunarodnih institucija;
 
16) sprovesti novu fiskalnu politiku, kojom bi se značajno povećala fiskalna odgovornost, racionalizovala javna potrošnja, povećalo učešće kapitalnog budžeta, centralizovao rad agencija i regulatornih tijela, restriktivno se davale državne garancije, ukinula dodjela stanova i kredita socijalno neugroženim strukturama, uvela rigidna kontrola javnih nabavki, smanjila na minimum „siva ekonomija“;
 
17) unaprijediti poslovni ambijent koji će omogućiti zdravu tržišnu utakmicu, lakoću poslovanja, kvalitetno tržište rada, elektronsku upravu, efikasno sudstvo;
 
18) uvesti novu poresku politiku, tako da ona bude i stimulativna i konkurentna, sa nultom stopom za pojedina poreska opterećenja prema određenim socijalnim strukturama, sektorima i geografskim područjima, kao i progresivnu stopu za ekstra profit i stopu od 70% za imovinu za koju nema uporišta u legalno prijavljenim prihodima;
 
19) uvesti novi način upravljanja državnim preduzećima kroz izbor mendžmenta putem javnog konkursa, uspostaviti transparentan i kontrolisan rad od strane predstavnika naroda i javnosti;
 
20) izvršiti reorganizaciju, racionalizaciju, profesionalizaciju i efikasnost rada regulatornih agencija i tijela;
 
21) sprovesti reformu javne uprave, kako bi ona uistinu bila značajno manjeg obima, depolitizovana, efikasna i profesionalna i u službi građana kroz uspostavljanje sistema on-line elektronske komunikacije;
 
22) sprovesti novu socijalnu politiku, redefinisanjem ukupnih društvenih odnosa, tako da Crna Gora sa jedne strane bude socijalna i solidarna, a da sa druge strane stimuliše kreativnost i preduzetništvo, sa konkretnim mjerama prema svakoj socijalnoj grupi – radnicima, licima sa invaliditetom, mladima, penzionerima, starim licima, ženama, uvesti socialni karton za svakog građanina, omogućiti punu zaštitu ugroženim kako bi zadovoljila osnovne životne potrebe, povećati socijalna davanja na 200 eura mjesečno, minimalne penzije na 250 eura mjesečno i minimalnu zaradu na 350 eura mjesečno.
 
I USTAVNI OSNOV ZA DONOŠENJE REZOLUCIJE
Ustavni osnov za donošenje ove rezolucije sadržan je u članu 82 stav 1 tačka 3 Ustava Crne Gore, kojim je propisano da Skupština donosi druge propise i opšte akte (odluke, zaključke, rezolucije, deklaracije i preporuke).
II RAZLOZI ZA DONOŠENJE REZOLUCIJE
Predloženi set mjera predstavlja pravi put kako da iz ovakvog zatočenog društva i limitiranog stanja, izazovnim veremenima dođemo do održavog, solidarnog i prosperitetnog društva.
Sva ponuđena rješenja su potvrđena u naprednim društvima ili predstavljaju nove mjere najrazvijenijih država.
Da li će Crna Gora krenuti putem progresa, isključivo zavisi od političke volje. U ovom momentu od režima i interesnih lobija u njemu.
Predložene mjere bi trebalo da predstavljaju osnov rada „Vlade nacionalnog spasa“, koja bi sprovela i prve slobodne izbore. Na taj način bi neophodna tranzicija crnogorskog društva bila efikasna, manje bolna i bez mogućih konflikata.
Ukoliko režim ostane na pozicijama očuvanja ličnih interesa i privilegija i po cijenu budućnosti Crne Gore, tada ove mjere treba da budu osnov rada prve demokratske vlade u Crnoj Gori.
 
III FINANSIJSKA SREDSTVA ZA SPROVOĐENJE REZOLUCIJE
Finansijska sredstva za sprovođenje ove rezolucije je moguće obezbijediti uz progres i konsenzus ukupne društvene zajednice.